De Gentse Klimaatprijs 2026

Upgrade Estate krijgt de prijs in de categorieën emissiereductie en innovatie. Dit bouwbedrijf dat in Gent het meest gekend is van de Upkotgebouwen, wil tegen 2035 klimaatneutraal zijn. Dit gaat niet alleen om de uitstoot van zijn gebouwen in werking, maar om alles wat met de totstandkoming en inrichting van de gebouwen te maken heeft: de bouwmaterialen, het energieverbruik op alle mogelijke vlakken, alle mogelijke diensten en goederen, afval,… Die totale uitgestoten en ingebouwde koolstof moet over minder dan tien jaar al nul bedragen.

Het bedrijf neemt daartoe zoveel mogelijk afstand van energie-intensieve materialen als cement en staal. Het heeft 820 hectaren Finse bossen in eigen duurzaam beheer. Hout neemt als bouwmateriaal koolstof uit de lucht, als je er niet meer van kapt dan er bij groeit. Ook renovatie van bestaande gebouwen krijgt, waar mogelijk, prioriteit. Op allerlei manieren werkt het bedrijf aan hergebruik en circulariteit. De interieurs bestaan vooral uit gerecycleerd materiaal. Zijn wagenpark is elektrisch. Met eigen zonnepanelen produceert Upgrade ook eigen hernieuwbare energie.

Die aanpak werpt al na enkele jaren vruchten af. Hun meest recente gebouwen bevatten nog 311 kg ingebouwde koolstof per m2, dat is de helft in vergelijking van de meeste nieuwbouw. Door innovatief te handelen kan Upgrade ook andere vastgoedbedrijven inspireren. Een bedrijf dat, ondanks een aarzelend overheidsbeleid, toch voluit voor duurzaamheid gaat, demonstreert durf en commerciële vooruitziendheid.

De vzw Klimaatcontact krijgt de Gentse klimaatprijs in de categorie ‘beweging maken’. Klimaatcontact timmert al een aantal jaren aan de weg van een betere communicatie rond klimaat. Veel mensen en organisaties werken aan hun ecologische voetafdruk – de eigen emissies en milieuschade verminderen – maar Klimaatcontact heeft ook oog voor de ‘ecologische handafdruk’. Dat is de positieve impact die mensen op de houding en het gedrag van anderen kunnen hebben door hun persoonlijke acties en/of door gesprekken. Klimaatcontact leert mensen en organisaties al jaren hoe ze beter over de klimaatcrisis kunnen praten met anderen. Een bijzonder initiatief is de zogenaamde ‘deep canvassing’, de 1001 gesprekken die Klimaatcontact van deur tot deur aangaat, ook en zelfs bij voorkeur, met mensen die niet klimaatbewust zijn. Dat vergt luisterbereidheid en bescheidenheid. Dat is lastig als er zoveel wetenschappelijk bewijs voor de noodzaak van krachtig klimaatbeleid. Toch is het in een tijd waarin sommigen klimaat als een culturele keuze bestempelen noodzakelijk om de dialoog te blijven aangaan, om het draagvlak voor krachtige klimaatactie te vergroten. Klimaatcontact timmert aan de weg naar verbinding en dialoog die nodig blijft.

Upgrade Estate en Klimaatcontact werden gekozen uit een shortlist met zes genomineerden die elk op hun manier waardevol klimaatwerk verrichten. Stonden ook op de lijst:

• De VDAB die zijn eigen emissies uit 2005 met liefst driekwart verminderde. Dat zijn uitzonderlijke cijfers, zeker ook voor een overheidsorganisatie. De VDAB doet in zijn werking tevens zijn best opdat we de skills hebben om de klimaattransitie mogelijk te maken.
• De Klusserette is een gereedschapsbibliotheek voor de Dampoortwijken: bewoners krijgen toegang tot degelijk werkmateriaal – pakweg ladders of drilboren - zonder dat iedereen er een moet kopen. Een mooi voorbeeld van een klimaatactie die iedereen betrekt, ongeacht het inkomen.
• Aphea.bio nv is een heus Gents onderzoeksbedrijf dat met zestig werknemers al 20.000 micro-organismen uit onze bodem in kaart bracht, en daarmee aan alternatieven werkt voor de erg klimaatbelastende meststoffen en biodiversiteit dodende pesticiden. Hun producten kunnen op de wereldmarkt een groot verschil maken om onze bodem rijk te houden, en om minder CO2 uit te stoten.
• De Jeugdbond voor Natuur en Milieu tenslotte is een jeugdbeweging die kinderen en jongeren kennis van en liefde voor de natuur bijbrengt. Dat versterkt het milieubewustzijn van onze samenleving, meer dan nuttig op een moment dat klimaat en biodiversiteit een crisis doormaken.